سیلندر یا جک پنوماتیک چیست؟
جک پنوماتیک ، قسمتی مهم از سیستم پنوماتیکی بوده و از اهمیت بالایی برخوردار است. این سیلندر با فشرده ساختن هوا، توان بیشتری تولید کرده و با حرکت رفت و برگشتی، نیروی خود را منتقل میکند. این نوع جکها شبیه به جکهای هیدرولیکی هستند. تفاوت جک پنومایتیکی با جک هیدرولیکی در نوع سیال آنهاست. جک هیدرولیکی از روغن به عنوان سیال استفاده کرده و سیلندر پنوماتیکی از سیال هوا استفاده میکند. معمولا افراد، این نوع جک را به نوع هیدرولیکی ترجیح میدهند.
یک سیلندر پنوماتیک از قسمتهای زیر تشکیل شده است:
یاتاقان
درپوش انتهایی
میله پیستون
بوش یاتاقان
گردگیر
درزگیرها
لوله استوانهای شکل
پیستون درزگیردار به صورت پکینگ جفت
سایر قسمتهای جزئی و اتصالات
از مشخصههای اصلی سنجش یک سیلندر پنوماتیکی، میتوان به قطر پستون جک و طول کورس آن اشاره کرد. تعریف هر یک از این مشخصهها را به صورت مختصر در زیر آوردهایم:
طول کورس: به فاصلهای گفته میشود که شفت سیلندر یا میله پیستون از نقطه اول تا نقطه آخر میپیماید. واحد این مشخصه، میلیمتر است. هر اندازه، طول کورس بالاتر باشد، هوای بیشتری استفاده شده و بازدهی خوبی ندارد.
قطر پیستون: همانطور که از نامش پیداست، به قطر دهانه پیستون گفته میشود و واحد آن نیز، میلیمتر است. هر چه قطر پیستون کمتر باشد، اقتصادیتر و بهصرفهتر است.
در این سایت میتوانید انواع جکهای پنوماتیکی را با هر طول کورس و قطر پیستونی که دلخواه شما و مناسب کاربردتان است را پیدا کنید.
انواع جک و سیلندر پنوماتیکی
سیلندرها را میتوان به دستههای مختلفی تقسیمبندی کرد. یکی از این دستهبندیها عبارتند از:
سیلندرهای خطی
جک قلمی یا مدادی (برای سیلندرهای گرد)
جک پرس (برای ایجاد نیروی بالا با قطر زیاد)
جک تلسکوپی (برای سیلندر با مصرف پایین)
جک دوطرفه (به صورت دو عدد شفت با حرکت مخالف یکدیگر)
جک کامپکت (برای سیلندرهای با سایز کوچک و فشرده)
جک رادلس (عدم وجود شفت)
جک راهنمادار (دو شافت)
جک پروفیلی
جک چهار میل
جک کتابی
سیلندرهای غیرخطی
جک گریپر
جک اکچویتور
جک دورانی
جک شعاعی
جک ایرموتور
نوع دیگری از این دستهبندیهای به صورت زیر است:
سیلندر پنوماتیکی یک طرفه (یک کاره)
جک دیافراگمی ساده
جک دیافراگمی غلطتکی
سیلندر پنوماتیکی دو طرفه (دو کاره)
سیلندر دو طرفه ساده
سیلندر دو طرفه دارای ضربهگیر و با قابلیت تنظیم
سیلندر دو طرفه تاندم
سیلندر دو طرفه دارای میله پستون دو طرفه
سیلندر دو طرفه چند موضعی (ترکیبی از دو یا چند سیلندر دو طرفه)
سیلندر دو طرفه ضربهای
سیلندر خطی و غیرخطی چیست؟
سیلندر خطی در یک خط مستقیم حرکت میکند و زاویهدار نیست. تمامی سیلندرهای دو طرفه و با حرکت مستقیم در گروه سیلندر خطی قرار میگیرند. نیرویی که در حالت برگشت پمپ وجود دارد، کمتر از نیرویی است که در حالت رفت است. از اجزای اصلی جک پنوماتیک خطی، میتوان موارد زیر را نام برد:
بدنه
پیستون
پکینگ
اتصالات و سایر موارد
سیلندرهای پنوماتیک خطی در انواع مگنتدار یا بدون مگنت عرضه میشوند. مگنت میتواند مکان جک را مشخص کند. انواع سیلندرهای ترمزدار یا ضربهگیر نیز در بازار، ممکن است یافت شوند. سیلندر پنوماتیک غیرخطی نوعی از پمپهای پنوماتیکی محسوب شده و انواع مختلفی دارد.
معرفی کامل جک پنوماتیک یک طرفه
جک پنوماتیک یک طرفه به جکی گفته میشود که تنها در یک سمت حرکت میکند. در واقع هوا از یک سمت وارد پمپ شده و پیستون را هل میدهد. وجود یک فنر بازگرداننده باعث میشود تا پیستون پس از خروج هوا، به جای قبل خود بازگردد. طول کورس در جک یک طرفه حداکثر 100 میلیمتر است. تا زمانی که جک حرکت کند، هوا وارد آن میشود. خروجی محدود این سیلندر از ویژگیهای آن است. به دلیل وجود فنر بازگرداننده و نیروی اصطکاک، بازده کمی کاهش مییابد. از کاربردهای این جک میتوان موارد زیر را نام برد:
پرس قطعهها
جدا کردن قطعه از قالب
فشرده کردن قطعهها
ساخت گیره پنوماتیکی
معرفی کامل جک پنوماتیک دو طرفه
جک پنوماتیک دو طرفه به نوعی جک گفته میشود که به تنهایی هر دو عمل رفت و برگشت را انجام میدهد. این جک فنر بازگرداننده نداشته و عمل برگشت را نیز خود به وسیله هوای فشرده انجام میدهد. برخی سیلندرهای دو طرفه، میله یا شفت پیستون دو طرفه دارند. از مزایای جک دو طرفه نسبت به نوع یک طرفه، بازدهی برابر پمپ در هر دو حالت رفت و برگشت است.
در جک یک طرفه، نیروی رفت بیشتر از نیروی برگشت بود؛ در حالی که در پمپ جک دو طرفه هر دو سمت نیرو با هم برابرند. این جکها دو مجرا دارند که شامل مجرای ورود و خروج است. ساختمان این سیلندرها ساده بوده و میتوان با استفاده از چند عدد از آنها، سیلندر چند موضعی ساخت. از کاربردهای اصلی این نوع جک، میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
ترمز صنعتی
جابجا کردن قطعهها
پرس کردن
ترمز غلطک
باز یا بسته کردن درب
سایز و حجم سیلندر پنوماتیک
چون از سیلندر پنوماتیک در صنایع مختلفی استفاده میشود، لازم است تا در تنوع بالایی تولید شوند. زمانی که محدودیت فضا دارید، بهتر است از سیلندرهایی با سایز کوچکتر استفاده کنید. در زیر به ویژگیهای برخی از پمپها و سایز آنها میپردازیم:
جک قلمی: در فضاهای محدود که نیروی زیادی لازم است، میتوان از این جک استفاده کرد. این جک به قطر 8، 10 تا 32 میلیمتر در بازار وجود داشته و طول کورس استاندارد حدود 5 میلیمتر دارد.
جک چهار میل: از این نوع جک، استفاده بسیاری میتوان داشت. قطر این پمپ بین 32 تا 200 میلیمتر متغیر است. اگر نیاز به نیروی زیادی دارید و مشکلی با فضا ندارید، این نوع جک را به شما پیشنهاد میکنیم.
جک کامپکت: این نوع جک قطری بین 12 تا 100 میلیمتر داشته و کورس کمتر از 100 میلیمتر دارد. دقت کار در این جک بسیار بالاست.
جک رادلس (بدون شفت): این جک قطری بین 18 تا 63 میلیمتر داشته و با کورس حداکثر 5 متر تولید میشود. از این نوع جک، استفاده زیادی در صنعت میتوان داشت.
نحوه استفاده و نگهداری از سیلندر و جک پنوماتیک
برای این که بتوانید به خوبی از سیلندر پنوماتیک نگهداری کرده و در طولانی مدت از آن استفاده داشته باشید، لازم است تا برخی نکات را رعایت کنید. این نکات عبارتند از:
انتخاب قطر سیلندر بر اساس وزن بار روی سیلندر
بررسی ورودیهای هوا و تمیز کردن آنها (به دلیل کم شدن عمر سیلندر توسط رسوب، آلودگی یا ناخالصی)
عدم وارد کردن نیرو یا ضربه به بدنه سیلندر و شفت
استفاده از ضدیخ و تجهیزات هنگام استفاده از سیلندر در سرما یا دمای کم
پوشاندن ورودی و خروجی سیلندر با درپوش در هنگام استفاده نکردن از آن (برای جلوگیری از وارد شدن گرد و خاک یا آلودگی)
تنظیم قدم به قدم رگلاتور، نصفه باز کردن شیر کنترل سرعت و تنظیم آهسته سرعت
استفاده از فیلتر متناسب با جک (استفاده از فیلترهای با مش بزرگتر در سیلندرهای بزرگ و غیرحساس و بالعکس)